«ΚΑΙΡΟΣ ΤΟΥ ΣΙΩΠΑΝ. ΚΑΙΡΟΣ ΤΟΥ ΛΑΛΕΙΝ«

 

Η Σιωπή. Έκφραση χειρισμού του λόγου από ένα ή πολλά πρόσωπα για την αξία της σιωπής έχει χυθεί πολύ μελάνι. Λέγεται ότι ο Αθηναίος Στρατηγός Φωκίωνας (4ος αι. π.Χ.) πήγε να κουρευτεί. Πολυλογάς ο κουρέας δεν έλεγε να τελειώσει με τον προηγούμενο πελάτη. Κύριο θέμα της πολυλογίας του, η πολιτική. Όταν επί τέλους ήλθε η σειρά του, τον ρωτάει ο κουρέας πως θέλει να τον κουρέψει. Και ο Φωκίωνας αποστομωτικά: «Εν σιωπή».

Ο δε Ισοκράτης, ζήτησε από έναν φλύαρο που ήθελε να μαθητεύσει κοντά του, διπλά δίδακτρα. Στην απορία του τελευταίου γιατί; Του απάντησε: «ένα μισθό για να μάθεις να μιλάς και τον άλλον για να μάθεις να σωπαίνεις».

Μεγάλο όσο και σπουδαίο χάρισμα χαρακτηρίζεται ο λιγόλογος και περιεκτικός σε νόημα λόγος κάποιου. Είναι πράγματι μεγάλη τέχνη να μάθεις να μιλάς και να ακούς. Διότι για να ακούσεις πρέπει πρωτίστως να σιωπήσεις. Προτέρημα σπάνιο και είδος «εν ανεπαρκεία» ιδίως στο χώρο της πολιτικής. Σπάνια θα απολαύσεις μία πολιτισμένη συζήτηση στα λεγόμενα «πάνελ» των Μ.Μ.Ε. Σωστή χάβρα των Ιουδαίων κατά τη λαϊκή έκφραση.  Η πατρίδα μας περνά μία δύσκολη περίοδο σε όλους τους τομείς. Αντί της σιωπής και σύνεσης που οι συνθήκες επιβάλλουν, παρατηρείται μία πλημμυρίδα  λαλίστατων ιθυνόντων με αντιφατικές θέσεις και προτάσεις για το ίδιο θέμα. Αποτέλεσμα πραγματικό αλαλούμ που φτάνει στα όρια της διανοητικής σύγχυσης. Για τη τέχνη και την αξία της σιωπής, έχουν ειπωθεί  πολλές και σοφές παραινέσεις από την αρχαιότητα, έως και τις ημέρες μας.

«Καιρός του σιωπάν, καιρός του λαλείν» (Χρυσόστομος)

«Κρείτον σιωπάν ή λαλείν α μη πρέπει» (Χρυσόστομος)

«Η λέγε τι σιγής κρείτον ή σιγήν έχε» (Ευριπίδης)

«Μη εν πολλοίς ολίγα λέγε, άλλ’ εν ολίγοις πολλά» (Πυθαγόρας)

Νεότερες παραινέσεις:

«Πολλές φορές μετάνιωσα επειδή μίλησα, αλλά ποτέ επειδή σιώπησα (Σαίξπηρ)

«Η σιωπή είναι ο ναός της σύνεσης» (Γρηγόριος Ε`)

«Η σιωπή δεν κάνει ποτέ γκάφες» (Σω)

«Η σιωπή σπουδάζεται κατόπιν πολλών ατυχημάτων της ζωής» (Σενέκας)

Μεγάλη λοιπόν αρετή η σιωπή και ο συνετός λόγος. Για τον Έλληνα όμως και δη των πλείστων διαχρονικά πολιτικούς μας είναι δύσκολο το μέτρο. Με πνευματική ή μη καλλιέργεια ο πολυλογάς γίνεται στο τέλος επιζήμιος σε αυτό που πρεσβεύει. Το εύρος μεταξύ πολυλογίας και ασυναρτησίας είναι πολύ μικρό. Μοιραίως οι λαλίστατοι ηδονιζόμενοι να ομιλούν ακατάπαυστα, χάνουν τον ειρμό των σκέψεών τους, πέφτουν σε αντιφάσεις, αγνοούν το δικαίωμα του «ομιλείν» στον συνομιλητή τους. Σπάνια, αν όχι ποτέ, πετυχαίνουν της αποστολή τους. Σίγουρα θα ήταν πιο ωφέλιμοι αν είχαν μελετήσει τις πιο πάνω παραινέσεις των Σαίξπηρ και Σενέκα. Για τη τελευταία παραίνεση ο σιδηρούς Καγκελάριος της Γερμανίας «Βίσμαρκ« είχε προσθέσει: «Έξυπνος είναι εκείνος που μαθαίνει από τα ατυχήματα (σφάλματα) των άλλων και όχι από τα δικά του».

Ε.Σ.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: